Dział POL.2.5Zygmunt Krasiński i Cyprian Kamil Norwid — kontekst twórczości

Zygmunt Krasiński i Cyprian Kamil Norwid — kontekst twórczości

Romantyzm refleksyjnyRewolucja i ironiaHistoria, sztuka, pamięć

Krasiński i Norwid to „inni romantycy” — mniej znani niż Mickiewicz czy Słowacki, ale równie ważni. Krasiński to dramat filozoficzny, Norwid — mistrz formy i ironii romantycznej.

⏱ ~20 min
Krasiński i Norwid — kontekst twórczości

Zygmunt Krasiński (1812–1859)

Zygmunt Krasiński (1812–1859) to arystokrata i autor Nie-Boskiej komedii. Twórczość Krasińskiego kojarzy się z dramatem filozoficznym — pesymistycznym, wizjonerskim, skupionym na sensie dziejów. Dziś bywa mniej czytany niż Mickiewicz i Słowacki, ale tradycyjnie należy do najważniejszych twórców polskiego romantyzmu (grona wieszczów).

Główne dzieło: Nie-Boska komedia (1835) — dramat o rewolucji i końcu starego świata. Pokazuje konflikt arystokracji (Hrabia Henryk) i rewolucji (Pankracy), ale nie jest prostą pochwałą żadnej strony — racje Hrabiego Henryka i Pankracego ścierają się, a żadna nie wystarcza jako pełna odpowiedź.

Historiozofia. Krasiński pyta o sens historii: czy rewolucja naprawdę odnawia świat, czy niszczy wartości razem ze starym porządkiem? To refleksja nad kierunkiem i ceną dziejów.

Cyprian Kamil Norwid (1821–1883)

Cyprian Kamil Norwid (1821–1883) to poeta trudnej formy, skrótu, przemilczenia, ironii i refleksji nad sztuką. Emigrant, zmarł w biedzie w Paryżu. Był niedoceniony za życia, a jego znaczenie wzrosło dopiero później.

Jego poezja jest intelektualna, gęsta, „ciemna" — wieloznaczna, oparta na ironii, paraboli, metaforze i niedopowiedzeniach.

Najważniejsze utwory:

  • Fortepian Szopena
  • Bema pamięci żałobny rapsod
  • Promethidion

Kontekst epoki — oś czasu

Słownictwo

Krasiński i Norwid — porównanie

Cecha Krasiński Norwid --- --- --- Ton Pesymistyczny, apokaliptyczny Ironia, intelektualna głębia Forma Dramat filozoficzny Liryka trudnej formy Główne zagadnienie Rewolucja i kryzys cywilizacji Sztuka, historia, pamięć, język Różnica ma…

🔒 Zaloguj się, aby zobaczyć całość

Kluczowe pojęcia

Historiozofia (Krasiński)

Refleksja nad sensem i kierunkiem dziejów: czy rewolucja odnawia świat, czy niszczy wartości razem ze starym porządkiem.

🔒 Zaloguj się, aby zobaczyć całość

Posłuchaj / obejrzyj

3 materiały
Źródła:MEN Podstawa programowa 2018: Język polski (Dz.U. 2024 poz. 996)ZPE: Czym jest rewolucja? — dialog Pankracego z Hrabią Henrykiem (Nie-Boska komedia)ZPE: Cyprian Norwid — „sztukmistrz" nie tylko słowa