Liryka Norwida (Fortepian Szopena, Bema pamięci żałobny rapsod)
Norwid to poeta-filozof. Jego liryka jest trudna, ale niezwykle głęboka. Fortepian Szopena i Bema pamięci żałobny rapsod to dwa najważniejsze wiersze polskiego romantyzmu.
Norwid, Chopin, Bem — kontekst
narodziny Fryderyka Chopina
narodziny Cypriana Kamila Norwida
śmierć Chopina i śmierć Józefa Bema
powstaje Bema pamięci żałobny rapsod
zniszczenie fortepianu Chopina w Warszawie (po zamachu na Berga)
powstaje Fortepian Szopena
„Fortepian Szopena”
Fortepian Szopena to nie opis koncertu, lecz refleksja nad sztuką Chopina, zniszczeniem fortepianu i konfliktem między ideałem a brutalnością historii. Wiersz powstał po wydarzeniu z 1863 r. — rosyjscy żołnierze wyrzucili przez okno fortepian Chopina w Warszawie.
Symbol fortepianu: to symbol sztuki, dziedzictwa Chopina i ideału, który zostaje zderzony z przemocą historii. Wiersz pokazuje, że sztuka może być niszczona materialnie, ale jej duchowy sens trwa dłużej niż polityczna przemoc.
„Bema pamięci żałobny rapsod”
Żałobny hołd dla gen. Józefa Bema .
Cechy liryki Norwida
Norwid często nie mówi wprost . Buduje sens przez skrót, przemilczenie, ironię, symbol i aluzję historyczną — stąd opinia o „trudności" jego poezji.
Dwa wiersze — dwa modele pamięci
Kluczowe pojęcia
Fortepian Szopena
Refleksja o sztuce Chopina i zniszczeniu fortepianu (1863) — NIE opis koncertu; konflikt ideału z brutalnością historii.
Lektura
1 pozycja
Posłuchaj / obejrzyj
3 materiały