Vocabulary: sport elitarny, granice ciała i kontrowersje
Sport na B2 to nie tylko gra — to biomechanika, psychologia, etyka i polityka. Opisujesz granice ludzkiego ciała, debaty o dopingu i technologii oraz to co sport mówi o naszych wartościach.
Słownictwo
Sport elitarny — poziom B2
W MP2 opisywałeś sport jako aktywność. W MP3 analizujesz sport jako zjawisko kulturowe i etyczne.
Poziomy: Core B2 — doping, recovery, overtraining, sports psychology, clean sport, performance. Sport Science B2+ — marginal gains, lactate threshold, whereabouts requirement, blood doping, level the playing field. Ethics & Science Challenge (C1) — technological doping, hyperandrogenism, gene editing, biometric data, performance-enhancing drugs. Trudniejsze pojęcia rozpoznawaj; aktywnie używaj kilku.
Wydajność sportowa:
| Angielski | Polski |
|---|---|
| peak performance | szczytowa wydajność |
| marginal gains | marginalne zyski (teoria 1%) |
| biomechanics | biomechanika |
| sports science | nauka o sporcie |
| periodisation | periodyzacja (planowanie treningów) |
| recovery | regeneracja |
| overtraining | przetrenowanie |
| VO2 max | maksymalne pochłanianie tlenu |
| lactate threshold | próg mleczanowy |
| sports psychology | psychologia sportu |
| visualisation | wizualizacja (technika mentalna) |
| flow state | stan przepływu (flow) |
Fizyczne granice człowieka:
- "The four-minute mile was considered physically impossible until Roger Bannister ran it in 1954."
- "Each generation redefines what the human body is capable of."
- "The question is whether modern records reflect training, technology or substances."
Słownictwo
Kontrowersje w sporcie elitarnym
Doping:
| Angielski | Polski |
|---|---|
| performance-enhancing drug (PED) | środek wspomagający wydajność |
| doping | doping |
| anabolic steroids | steroidy anaboliczne |
| EPO (erythropoietin) | EPO (hormon zwiększający wytrzymałość) |
| blood doping | doping krwi |
| WADA (World Anti-Doping Agency) | Światowa Agencja Antydopingowa |
| therapeutic use exemption (TUE) | wyłączenie terapeutyczne |
| whereabouts requirement | wymóg zgłaszania miejsca pobytu |
| clean sport | czysty sport |
| doping ban | zakaz startów za doping |
technological doping (C1) = przewaga ze SPRZĘTU, nie z ciała. Przykłady: supershoes z płytą węglową, kombinezony pływackie, ostrza (blades) w para-lekkoatletyce. Pytanie: kiedy technologia staje się nieuczciwą przewagą?
Technologia w sporcie:
| Angielski | Polski |
|---|---|
| technological doping | doping technologiczny |
| performance suit | strój poprawiający wydajność |
| carbon fibre blade | ostrze z włókna węglowego |
| altitude training | trening wysokościowy |
| gene editing | edycja genów |
| biometric data | dane biometryczne |
| wearable tech | technologia noszona |
Słownictwo
Sport i społeczeństwo
Inkluzywność i równość: Angielski Polski ----------- -------- gender equality in sport równość płci w sporcie gender categories kategorie płciowe para-athletics lekkoatletyka paraolimpijska prize money disparity nierówność nagród grassro…
Przykład
Kolokacje — sport elitarny B2
- push the limits of — przesuwać granice - defy expectations — przekraczać oczekiwania - surpass a record — pobić rekord - sustain an injury — doznać kontuzji - undergo surgery — poddać się operacji - maintain peak condition — utrzymywać…
Słownictwo
Where is the line? — sport elitarny
Word patterns — doping, fairness, eligibility: Pattern Przykład --------- ---------- be banned from He was banned from competing for two years. be accused of She was accused of doping.
Wzorzec
Wzorzec: doping i granice sportu
Q: "Should performance-enhancing drugs be legalised in sport? " "The case for legalising performance-enhancing drugs is more coherent than it first appears — and considerably more dangerous.
Speaking frame: debata o etyce sportu
- The real issue is not whether …, but whether … — przeformułowanie - One argument in favour is … — za - A serious risk, however, is … — przeciw - The line should be drawn when … — wniosek ---
Mini-output: etyka sportu elitarnego
Task A — użyj 5 fraz. Napisz zdania z: level the playing field · push the limits · performance-enhancing drugs · clean sport · technological doping .
Kluczowe pojęcia
marginal gains
the philosophy that small 1% improvements across many areas compound into a significant overall advantage
Posłuchaj / obejrzyj
3 materiałyW tej lekcji