Estryfikacja — kwas + alkohol

Co się właśnie stało?

Z kwasu octowego i etanolu — po ogrzaniu z katalizatorem — powstał octan etylu, ester o charakterystycznym zapachu, oraz woda.

Czym jest estryfikacja?

To reakcja kwasu (najczęściej karboksylowego) z alkoholem, w której powstaje ESTER i WODA. Katalizatorem jest zwykle stężony kwas siarkowy(VI), a reakcję prowadzi się na ciepło.

Równanie (przykład):

Skąd bierze się woda?

Z grupy –OH alkoholu i grupy –OH należącej do –COOH kwasu — łączą się w cząsteczkę wody, a pozostałe fragmenty tworzą wiązanie estrowe (–COO–).

Reakcja odwracalna:

estryfikacja jest reakcją równowagową — w obecności wody ester może ulec hydrolizie z powrotem do kwasu i alkoholu. Dlatego m.in. usuwa się wodę, by zwiększyć wydajność.

Estry w praktyce:

mają często przyjemne, owocowe zapachy — stąd ich zastosowanie w aromatach i perfumach.

Po co Ci to na maturze:

równanie estryfikacji, rozpoznawanie produktów i świadomość odwracalności to typowe zagadnienia z chemii organicznej.

Ogólny schemat: $\text{kwas} + \text{alkohol} \rightleftharpoons \text{ester} + \text{woda}$.

Zapamiętaj: kwas + alkohol → ester + woda (kataliza kwasowa, reakcja odwracalna); estry pachną, często owocowo.