Dział MAT.M.6Nierówności wielomianowe — metoda przedziałów

Nierówności wielomianowe — metoda przedziałów

Matura

Nierówność wielomianowa to nie jest tylko znalezienie pierwiastków. Pierwiastki dzielą oś na przedziały, a odpowiedź wybierasz dopiero po sprawdzeniu znaku wielomianu na każdym przedziale.

⏱ ~20 min

Co CKE najczęściej sprawdza?

W nierównościach wielomianowych CKE sprawdza, czy umiesz przejść od równania do znaku funkcji. Samo znalezienie miejsc zerowych to dopiero połowa zadania.

Typowe polecenia:

  • rozwiąż nierówność W(x)>0,
  • rozwiąż nierówność W(x)≤0,
  • odczytaj przedziały, na których wielomian jest dodatni albo ujemny,
  • uwzględnij pierwiastki podwójne, przy których znak się nie zmienia.

Poziom: maturalny + rozszerzenie. Dla podstawy ważna jest metoda przedziałów, a dla rozszerzenia dochodzi większa kontrola nad krotnością pierwiastków i bardziej złożone rozkłady.

Schemat rozwiązania zadania

  1. Przenieś wszystko na jedną stronę, żeby mieć:

W(x)>0, W(x)≥0, W(x)<0 albo W(x)≤0

  1. Rozłóż wielomian na czynniki.
  2. Znajdź miejsca zerowe każdego czynnika.
  3. Zaznacz te liczby na osi liczbowej.
  4. Podziel oś na przedziały.
  5. Sprawdź znak wielomianu na każdym przedziale:
    • możesz podstawiać liczbę testową,
    • albo analizować znaki czynników.
  6. Wybierz przedziały zgodne ze znakiem z polecenia.
  7. Uważaj na nawiasy:
    • lub < — nawiasy okrągłe,

    • ≥ lub ≤ — nawiasy domknięte przy miejscach zerowych.

Przykład

Przykład maturalny — krok po kroku

Rozwiąż nierówność: (x−1)(x+2)(x−4) ≥ 0 Krok 1. Miejsca zerowe: x=1, x=−2, x=4 Krok 2.

🔒 Zaloguj się, aby zobaczyć całość

Typowe błędy za które tracisz punkty

- Uczeń znajduje pierwiastki i wpisuje je jako odpowiedź — to błąd, bo nierówność wymaga przedziałów. - Uczeń zapomina, że przy ≥ albo ≤ miejsca zerowe należą do odpowiedzi.

🔒 Zaloguj się, aby zobaczyć całość

Mini-checklista przed arkuszem

- Czy wszystko jest po jednej stronie nierówności? - Czy wielomian jest rozłożony na czynniki?

🔒 Zaloguj się, aby zobaczyć całość

Kluczowe pojęcia

Nierówność wielomianowa

Nierówność, w której po jednej stronie występuje wielomian, np. (x−1)(x+2)>0

🔒 Zaloguj się, aby zobaczyć całość
Źródła:MEN Podstawa programowa 2018: Matematyka PPCKE Informator maturalny: matematyka PPCKE arkusze maturalne — matematyka PPZPE: Matematyka