NexTutor
Baza wiedzy/Historia/Poczet władców/Kazimierz I Odnowiciel
Portret — Kazimierz I Odnowiciel
książęPiastowie

Kazimierz I

Odnowiciel
Panowanie: 1039–1058

Odbudowa państwa po kryzysie i buncie pogańskim.

Biografia

Syn Mieszka II, który przeszedł do historii jako odnowiciel państwa polskiego po latach kryzysu, rozpadu i reakcji pogańskiej. Zmuszony wcześniej do opuszczenia kraju, powrócił z wygnania ok. 1039 roku dzięki wsparciu cesarza, by odbudować rozbite władztwo Piastów.

Stopniowo odzyskał najważniejsze dzielnice — Wielkopolskę, Mazowsze i Śląsk — tłumiąc separatyzmy (m.in. państwo Miecława na Mazowszu) i odpierając sąsiadów. Wobec zniszczenia dawnych ośrodków, takich jak Gniezno i Poznań, przeniósł główną siedzibę władzy do Krakowa, który odtąd zyskiwał na znaczeniu.

Kazimierz odbudował także organizację kościelną, sprowadzając duchownych i wznawiając struktury diecezjalne. Choć nie odzyskał korony i rządził jako książę, jego cierpliwa praca uratowała państwo przed rozpadem — stąd przydomek Odnowiciel.

Korzenie i rodowód

Mieszko IIPiastowie · Polska
RychezaEzzonidzi · Lotaryngia (Rzesza)
Kazimierz I OdnowicielPiastowie · 1039–1058
Kolejne żony (1)
  1. 1Dobroniega (Maria)córka Włodzimierza Wielkiego; Rurykowicze · Ruś

Europejskie koneksje: Kazimierz łączy w sobie dwa światy — matka z rodziny cesarskiej Rzeszy, żona z ruskiej dynastii Rurykowiczów. Sojusz z Rusią i wsparcie cesarza pomogły mu odbudować rozpadłe państwo.

Zasięg państwa za panowania

Obszar: Państwo odbudowywane po rozpadzie — odzyskane Wielkopolska, Śląsk i Mazowsze; ośrodek władzy przeniesiony do Krakowa.

Morze Bałtyckie123
mapa poglądowa
Legenda
  • Stolica
  • Miasto
  • Nabytek

Kazimierz scalił rozbite państwo, opierając władzę na Krakowie zamiast zniszczonego Gniezna.

  1. 1Kraków · stolicanowy ośrodek władzy
  2. 2Gniezno · miastozniszczone
  3. 3Mazowsze · nabytekpokonany Miecław
  4. Śląsk · nabytek

Zmiany granic: Odbudowa państwa po rozpadzie. Przeniesienie ośrodka władzy do Krakowa.

Najważniejsze wydarzenia

  1. ok. 1039powrót z wygnania i początek odbudowy państwa
  2. ok. 1040przeniesienie ośrodka władzy do Krakowa
  3. 1047pokonanie Miecława i odzyskanie Mazowsza
  4. 1050odzyskanie Śląska
To musisz wiedzieć
  • Odbudował państwo po kryzysie i reakcji pogańskiej.
  • Przeniósł stolicę do Krakowa.
  • Odtworzył organizację kościelną.
Pełne kalendarium Polski →

Co działo się wtedy

🇵🇱 W Polsce
  • Odbudowa państwa po kryzysie.
  • Odtworzenie organizacji kościelnej.
🌍 Na świecie
  • Cesarstwo salickie.
  • Ruś Jarosława Mądrego.
  • Zbliżająca się wielka schizma wschodnia (1054).
Zobacz pełne kalendarium

Cytaty / słynne słowa

Odnowiciel"
przydomek KazimierzaZawdzięcza go odbudowie państwa po kryzysie, rozpadzie i reakcji pogańskiej.

Ciekawostki

Czy wiesz, że…Bywał nazywany „mnichem", bo wg późnych podań miał w młodości przebywać w klasztorze (to prawdopodobnie legenda).
Czy wiesz, że…To za niego Kraków zaczął pełnić rolę stolicy — zamiast zniszczonego Gniezna.

Upamiętnienie — ślady dzisiaj

pochówekKatedra w Poznaniu.
pamięćUczynienie Krakowa głównym ośrodkiem władzy to jego trwałe dziedzictwo.
patronatySzkoły i ulice imienia Kazimierza Odnowiciela.

Pytania i odpowiedzi

Dlaczego Kazimierz nosi przydomek Odnowiciel?

Bo odbudował państwo polskie po kryzysie, rozpadzie i reakcji pogańskiej.

Dlaczego stolicę przeniesiono do Krakowa?

Dawne ośrodki (Gniezno, Poznań) były zniszczone, więc Kazimierz oparł władzę na Krakowie.

Jak Kazimierz odzyskał władzę?

Wrócił z wygnania z pomocą cesarską i stopniowo odzyskał najważniejsze dzielnice.

Sprawdź się

1.Dokąd Kazimierz Odnowiciel przeniósł ośrodek władzy?
2.Z jakiego kraju pochodziła żona Kazimierza?

Zobacz też

Portret wyobrażony w konwencji pocztu Matejki — brak zachowanych wizerunków z epoki.