Cykl menstruacyjny — regulacja hormonalna

Co się właśnie stało?

Przesunąłeś dzień do owulacji. W fazie folikularnej (1–14) FSH dojrzewa pęcherzyk, a rosnące estrogeny w pewnym momencie wywołują lawinowy pik LH — to on ok. 14. dnia wyzwala owulację.

Co wyzwala owulację?

Gwałtowny wzrost LH pęka pęcherzyk Graafa i uwalnia komórkę jajową. Owulacja dzieli cykl na dwie fazy:

Rola progesteronu

Po owulacji z pękniętego pęcherzyka powstaje ciałko żółte, które wydziela $\text{progesteron}$. W fazie lutealnej (15–28) progesteron przygotowuje i utrzymuje błonę śluzową macicy na wypadek zagnieżdżenia zarodka. Gdy nie dochodzi do zapłodnienia, jego poziom spada i zaczyna się miesiączka.

Jak działa antykoncepcja hormonalna?

Stały dowóz hormonów (estrogen + progestagen) hamuje wydzielanie $\text{FSH}$ i $\text{LH}$ przez przysadkę. Bez piku LH nie ma owulacji — nie dojrzewa i nie zostaje uwolniona komórka jajowa. To właśnie blokada owulacji jest głównym mechanizmem tabletek antykoncepcyjnych.

Po co Ci to na maturze:

Zadania o cyklu pytają o kolejność: FSH → estrogeny → pik LH → owulacja → progesteron. Chwyt: znajdź pik LH (dzień ~14) — dzieli cykl na folikularną i lutealną, a resztę wywnioskujesz z fazy.

Zapamiętaj: owulację wyzwala pik LH ok. 14. dnia; przed nim rosną estrogeny (faza folikularna), po nim rządzi progesteron (faza lutealna).