Procesy eoliczne

Co się właśnie stało?

Wzmocniłeś wiatr — piasek został poderwany, przeniesiony i odłożony w wydmę. Wydma urosła i zaczęła wędrować zgodnie z kierunkiem wiatru.

Procesy eoliczne:

— wielkość formy eolicznej rośnie wraz z siłą wiatru $W$ i dostępnością piasku $S$. Wiatr wykonuje dwie prace: transport (przenoszenie ziaren) i akumulację (odkładanie materiału).

Co to znaczy w praktyce?

Ziarna piasku toczą się i skaczą (saltacja) po łagodnym stoku nawietrznym, a po przekroczeniu grzbietu odsypują się na stromy stok zawietrzny. Dlatego wydma ma asymetryczny profil i powoli przesuwa się zgodnie z wiatrem:

Gdzie to spotkasz?

Wydmy nadmorskie (np. w Słowińskim Parku Narodowym — „ruchome piaski"), pustynne barchany, a także mniejsze formy tam, gdzie jest luźny piasek i mało roślinności hamującej wiatr.

Po co Ci to na maturze:

Rozpoznanie czynnika rzeźbotwórczego to klasyka zadań: wydmy ⇒ wiatr (eoliczne), doliny U-kształtne ⇒ lodowiec, meandry ⇒ rzeka. Chwyt: zapytaj, „co przeniosło i odłożyło ten materiał?".

Zapamiętaj: wydmy to formy eoliczne — buduje je wiatr, transportując i akumulując piasek. Łagodny stok od strony wiatru, stromy po zawietrznej, a cała forma wędruje z wiatrem.