Znak trójmianu kwadratowego wynika z kształtu paraboli. Zmieniaj a, b, c i obserwuj Δ — zobacz, kiedy nierówność jest spełniona dla wszystkich x.
Co decyduje o znaku trójmianu?
Dla funkcji kwadratowej o współczynniku wykresem jest parabola ramionami skierowana do góry. To, czy przecina ona oś X, rozstrzyga wyróżnik:
Wyróżnik mówi o liczbie pierwiastków: — dwa pierwiastki, — jeden (podwójny), — brak pierwiastków rzeczywistych.
Znak przy a > 0:
Gdy są pierwiastki , trójmian jest ujemny między nimi i dodatni na zewnątrz:
Kluczowy przypadek — brak pierwiastków:
Jeśli , parabola nigdzie nie dotyka osi X, a przy leży w całości nad nią. Wtedy:
Po co Ci to na maturze:
Nierówności kwadratowe rozwiązujesz schematem: policz , znajdź pierwiastki, naszkicuj parabolę i odczytaj znak. Gdy odpowiedź to zbiór pusty albo cała prosta — zależnie od znaku i kierunku nierówności.
Zapamiętaj: znak trójmianu zależy od znaku i wartości . Reguła: dla każdego x.
Gdy a>0 i Δ<0 — parabola ramionami do góry leży cała nad osią X.
Δ>0 dwa pierwiastki, Δ=0 jeden (podwójny), Δ<0 brak pierwiastków rzeczywistych.