Immanuel Kant
Filozofia krytyczna — granice ludzkiego poznania.
Biografia
Immanuel Kant (1724–1804) to niemiecki filozof, jeden z najważniejszych myślicieli oświecenia i całej filozofii nowożytnej. Całe życie spędził w rodzinnym Królewcu, prowadząc niezwykle uporządkowany tryb dnia.
W przełomowym dziele „Krytyka czystego rozumu” zbadał granice ludzkiego poznania. Pogodził spór między racjonalistami a empirystami, pokazując, że umysł nie tylko odbiera świat, ale też czynnie go porządkuje. Sam nazwał to „przewrotem kopernikańskim” w filozofii.
W etyce sformułował imperatyw kategoryczny — zasadę, by postępować tylko według takich reguł, które chcielibyśmy widzieć jako prawo powszechne. Swoją filozofię streszczał w pytaniach: co mogę wiedzieć? co powinienem czynić? na co mogę mieć nadzieję?
Jego myśl wyznaczyła kierunek dla całej późniejszej filozofii europejskiej — od idealizmu niemieckiego po współczesną etykę. Uchodzi za jednego z najbardziej wpływowych filozofów w historii.
Oś życia
- 1724Narodziny w Królewcu (Prusy).
- 1781„Krytyka czystego rozumu”.
- 1804Śmierć w Królewcu.
- studiaStudia i praca wykładowcy.
- KrólewiecUporządkowane, metodyczne życie.
- etykaSformułowanie imperatywu kategorycznego.
- dziełaPrace o etyce i poznaniu.
Poprzednicy i kontynuatorzy
Jak idee się łączą: Kant pogodził racjonalizm z empiryzmem i sformułował imperatyw kategoryczny — wyznaczył kierunek całej późniejszej filozofii europejskiej.
To musisz wiedzieć
- Pogodził racjonalizm z empiryzmem (filozofia krytyczna).
- Umysł aktywnie porządkuje doświadczenie (formy: czas, przestrzeń).
- Imperatyw kategoryczny — fundament etyki obowiązku.
Ciekawostki
Pytania i odpowiedzi
Kim był Immanuel Kant?
Niemieckim filozofem oświecenia, twórcą filozofii krytycznej i etyki obowiązku.
Co to jest imperatyw kategoryczny?
Naczelna zasada etyki Kanta: postępuj wedle reguły, którą chciałbyś uczynić prawem powszechnym.
Czym była „Krytyka czystego rozumu"?
Dziełem, w którym Kant zbadał granice i warunki ludzkiego poznania.