NexTutor

Podział układu nerwowego

Wybieraj struktury i sprawdzaj przynależność. Ośrodkowy układ nerwowy (OUN) to mózg i rdzeń kręgowy; obwodowy (OUO) to nerwy i zwoje.

Biologia · Układ nerwowy · Podział (BIO.NERW.PP.01)
Wybierz strukturę
Prędkość impulsu (animacja)55 %
Rdzeń kręgowy należy do…
struktura
Mózg
układ
OUN
typ
ośrodkowy
impuls
55 %

Co się właśnie stało?

Podświetliłeś rdzeń kręgowy — pierścień zaświecił się na zielono, tak jak mózg. Oba należą do tej samej części: układu ośrodkowego.

Podział układu nerwowego:

moˊzg+rdzenˊ kręgowyOUN        nerwy+zwojeOUO\underbrace{\text{mózg} + \text{rdzeń kręgowy}}_{\text{OUN}} \;\;\big|\;\; \underbrace{\text{nerwy} + \text{zwoje}}_{\text{OUO}}

OUN — ośrodkowy układ nerwowy: mózg i rdzeń kręgowy (chronione czaszką i kręgosłupem). OUO — obwodowy układ nerwowy: wszystkie nerwy i zwoje łączące OUN z resztą ciała.

Co to znaczy w praktyce?

Rdzeń kręgowy to nie „nerw" — to przedłużenie mózgu w kanale kręgowym. Odpowiada za przewodzenie i za odruchy rdzeniowe (np. cofnięcie ręki), zanim sygnał dotrze do mózgu. Dlatego zaliczamy go do OUN, mimo że biegnie wzdłuż tułowia.

Jak to zapamiętać?

OUN=centrum decyzyjne\text{OUN} = \text{centrum decyzyjne}, OUO=okablowanie\text{OUO} = \text{okablowanie}. Jeśli struktura jest w czaszce lub kręgosłupie i przetwarza sygnały — to OUN. Jeśli tylko je przenosi w głąb ciała — to OUO.

Po co Ci to na maturze:

Zadania z fizjologii nerwowej niemal zawsze zaczynają się od przypisania struktury do OUN lub OUO. Pomyłka „rdzeń = obwodowy" to najczęstszy błąd — kosztuje punkt na starcie.

Zapamiętaj: OUN = mózg + rdzeń kręgowy; OUO = nerwy i zwoje. Rdzeń kręgowy zawsze należy do OUN.

Model poglądowy · Wirtualne laboratorium NexTutor

Najczęstsze pytania

Co tworzy ośrodkowy układ nerwowy?

Mózg i rdzeń kręgowy.

Co należy do układu obwodowego?

Nerwy i zwoje nerwowe poza OUN.

Do czego służy rdzeń kręgowy?

Przewodzi impulsy i steruje odruchami (np. kolanowym).