Budowa przewodu pokarmowego — gdzie trawione są składniki
Wybierz składnik i zobacz, gdzie zaczyna się jego trawienie. Skrobia — w jamie ustnej (amylaza), białka — w żołądku (pepsyna, kwaśne pH), tłuszcze — w jelicie cienkim.
Co się właśnie stało?
Przewód pokarmowy to jedna „rura", ale trawienie każdego składnika rusza w innym odcinku — tam, gdzie czeka odpowiedni enzym i właściwe środowisko (pH).
Gdzie startuje trawienie:
Skrobia — już w jamie ustnej (amylaza ślinowa). Białka — w żołądku (pepsyna, kwaśne pH). Tłuszcze — w jelicie cienkim (lipaza trzustkowa, a żółć wcześniej je emulguje).
Dlaczego akurat tam?
Każdy enzym ma swoje optimum pH. Pepsyna potrzebuje kwasu (żołądek), amylaza — środowiska obojętnego/lekko zasadowego (ślina), a lipaza działa dopiero po zobojętnieniu treści w jelicie. Zła kolejność = brak trawienia.
Po co Ci to na maturze:
Klasyczne zadanie: „w którym odcinku i przez jaki enzym…". Chwyt — skojarz trójkę: składnik → odcinek → enzym (skrobia/usta/amylaza, białka/żołądek/pepsyna, tłuszcze/jelito/lipaza). Zawsze dopisz środowisko (pH), bo o to pytają najczęściej.
Zapamiętaj: jeden przewód, ale trawienie składników startuje w różnych miejscach — skrobia w jamie ustnej, białka w żołądku, tłuszcze w jelicie cienkim.
Najczęstsze pytania
›Gdzie zaczyna się trawienie białek?
W żołądku, dzięki pepsynie działającej w kwaśnym pH.
›Gdzie trawiona jest skrobia?
Zaczyna się w jamie ustnej (amylaza śliny).
›Gdzie trawione są tłuszcze?
W jelicie cienkim — lipaza + żółć emulgująca tłuszcze.