Wirtualne laboratorium/Chemia/Związki nieorganiczne/Kwasy nieorganiczne — tlenowe i beztlenowe

Kwasy nieorganiczne — tlenowe i beztlenowe

Wybierz kwas i sprawdź jego typ. Kwasy tlenowe zawierają tlen w reszcie kwasowej (H₂SO₄, HNO₃), beztlenowe go nie mają (HCl, H₂S, HF). Podział łączy się z mocą i sposobem otrzymywania.

Kwasy nieorganiczne — tlenowe i beztlenowe
Chemia · Związki nieorganiczne · Podział kwasów (CHE.KWASY.PP.01)
Wybierz kwas i sprawdź, czy jego reszta kwasowa zawiera tlen:
HCl\mathrm{HCl} to kwas:
kwas
H₂SO₄
typ
tlenowy
reszta kwasowa
SO₄²⁻
moc
mocny
🎯 Wyzwanie: tlenowy czy beztlenowy?
seria: 0

Dam Ci wzór kwasu — sklasyfikuj go. Kryterium jest jedno: czy reszta kwasowa zawiera tlen.

Co decyduje o podziale?

Kwasy nieorganiczne dzielimy według tego, czy ich reszta kwasowa zawiera tlen. Wystarczy spojrzeć na wzór: jeśli w cząsteczce jest atom O\mathrm{O} — kwas jest tlenowy; jeśli go nie ma — beztlenowy.

Kwasy tlenowe (zawierają O):

H2SO4HNO3H3PO4H2CO3\mathrm{H_2SO_4}\quad \mathrm{HNO_3}\quad \mathrm{H_3PO_4}\quad \mathrm{H_2CO_3}

Kwasy beztlenowe (brak O):

HClH2SHFHBr\mathrm{HCl}\quad \mathrm{H_2S}\quad \mathrm{HF}\quad \mathrm{HBr}

Ogólny wzór: kwas = wodór + reszta kwasowa. W tlenowych reszta zawiera tlen (SO42−\mathrm{SO_4^{2-}}, NO3−\mathrm{NO_3^-}), w beztlenowych nie (Cl−\mathrm{Cl^-}, S2−\mathrm{S^{2-}}).

Uwaga — podział to nie to samo co moc:

Moc kwasu (mocny/słaby) to osobna cecha. HCl\mathrm{HCl} jest beztlenowy, ale mocny; H2S\mathrm{H_2S} też beztlenowy, lecz słaby. Wśród tlenowych H2SO4\mathrm{H_2SO_4} jest mocny, a H3PO4\mathrm{H_3PO_4} średni. Nie myl kryterium „obecność tlenu" z kryterium „siła".

Po co Ci to na maturze:

Klasyfikacja kwasów to podstawa nazewnictwa i pisania reszt kwasowych. Chwyt: policz atomy tlenu we wzorze — jest O w reszcie ⇒ tlenowy, nie ma ⇒ beztlenowy. Nie sugeruj się mocą kwasu.

Zapamiętaj: tlen w reszcie kwasowej ⇒ kwas tlenowy (H₂SO₄, HNO₃); brak tlenu ⇒ kwas beztlenowy (HCl, H₂S, HF). Moc to zupełnie inna cecha.

Model poglądowy · Wirtualne laboratorium NexTutor

Spodobał Ci się eksperyment? Udostępnij go.

Jest darmowy — podeślij znajomym ze szkoły.

Teoria i wzory

Podział kwasów

Kwasy nieorganiczne dzielimy według obecności tlenu w reszcie kwasowej:

  • tlenowe — zawierają tlen: H2SO4\mathrm{H_2SO_4}, HNO3\mathrm{HNO_3}, H3PO4\mathrm{H_3PO_4}, H2CO3\mathrm{H_2CO_3}
  • beztlenowe — bez tlenu: HCl\mathrm{HCl}, HBr\mathrm{HBr}, HF\mathrm{HF}, H2S\mathrm{H_2S}

Moc kwasu

Moc nie zależy wprost od obecności tlenu. Mocne są np. HCl\mathrm{HCl} (beztlenowy) i H2SO4\mathrm{H_2SO_4}, HNO3\mathrm{HNO_3} (tlenowe) — w wodzie dysocjują niemal całkowicie: HCl→H++Cl−\mathrm{HCl \to H^+ + Cl^-} Słabe to np. H2CO3\mathrm{H_2CO_3}, H2S\mathrm{H_2S}, HF\mathrm{HF}.

Otrzymywanie

Kwasy tlenowe często powstają z tlenku kwasowego + woda (SO3+H2O→H2SO4\mathrm{SO_3 + H_2O \to H_2SO_4}), beztlenowe — przez rozpuszczenie wodorku (HCl\mathrm{HCl}).

To zagadnienie opieramy na podziale i równaniach — jest jakościowe.

Uczysz? Umieść ten eksperyment na swojej stronie.

Darmowy widget — wklej na stronę szkoły, bloga lub notatki. Linkuje do pełnej wersji.

Uczysz w klasie albo korepetujesz? Prowadź uczniów w NexTutor →

Najczęstsze pytania

›

Czym różnią się kwasy tlenowe od beztlenowych?

Tlenowe zawierają tlen w reszcie kwasowej, beztlenowe nie.

›

Podaj przykłady kwasów beztlenowych.

HCl, HBr, HF, H₂S.

›

Czy HCl jest mocny?

Tak — kwas solny to mocny kwas beztlenowy, w wodzie praktycznie całkowicie zdysocjowany.

Teoria (klasa): CHE.1.5.2 → Lekcja maturalna: CHE.M.3.1 →

Powiązane eksperymenty

Amfoteryczność wodorotlenków →Tlenki — charakter chemiczny →Otrzymywanie soli — metody →