Rów Mariański — głębia

Co kryje Rów Mariański?

Rów Mariański na zachodnim Pacyfiku kryje najgłębszy znany punkt oceanów — Głębię Challengera, sięgającą ok. 10 994 m poniżej poziomu morza (głębiej, niż wynosi wysokość Mount Everestu!). Jej istnienie odkryła brytyjska ekspedycja HMS Challenger w 1875 r. (stąd nazwa), a jako pierwsi na dno zeszli w 1960 r. Jacques Piccard i Don Walsh w batyskafie „Trieste".

Ciśnienie hydrostatyczne:

— ciśnienie rośnie liniowo z głębokością $h$. Tutaj $\rho$ to gęstość wody, $g$ — przyspieszenie grawitacyjne, $p_0$ — ciśnienie atmosferyczne przy powierzchni. W wodzie ciśnienie rośnie o mniej więcej 1 atmosferę na każde 10 metrów słupa wody.

Ile to na dnie?

Na dnie Głębi Challengera ciśnienie osiąga około 1100 atmosfer (ponad 1000 barów) — to ponad tysiąc razy więcej niż przy powierzchni, jak gdyby na każdy centymetr kwadratowy napierał ciężar ponad tony. A mimo to nawet tam żyją organizmy przystosowane do ciemności, zimna i miażdżącego ciśnienia.

Kotwica — styk z fizyką:

Zależność $p = \rho g h$ łączy geografię z fizyką: to ciśnienie hydrostatyczne. Ten sam wzór opisuje ciśnienie na dnie jeziora, w rurze wodociągowej i w tamie. Powiązany eksperyment: ciśnienie hydrostatyczne.

Zapamiętaj: ciśnienie w wodzie rośnie liniowo z głębokością — ok. +1 atm na 10 m. Na dnie Rowu Mariańskiego to ~1100 atm.