NexTutor
Wirtualne laboratorium/Biologia/Układ hormonalny/Hormony tarczycy a metabolizm

Hormony tarczycy a metabolizm

Zmieniaj poziom hormonów tarczycy. Regulują one tempo metabolizmu: niedoczynność spowalnia (zmęczenie, przyrost masy), nadczynność przyspiesza.

Biologia · Układ hormonalny · Hormony tarczycy (BIO.HORM.PP.04)
Poziom hormonów tarczycy HH (tyroksyny)100 % normy
Niedoczynność tarczycy spowalnia przede wszystkim:
poziom hormonów H
100%
tempo metabolizmu M
100%
stan tarczycy
norma

Co się właśnie stało?

Poziom hormonów tarczycy spadł do zakresu niedoczynności, a tempo metabolizmu zmalało razem z nim. Hormony tarczycy (tyroksyna) i tempo przemian są wprost proporcjonalne.

Zależność metaboliczna:

MHM \propto H

— tempo metabolizmu M rośnie i maleje razem z poziomem hormonów tarczycy H. H — poziom tyroksyny (% normy), M — tempo przemian materii (% normy).

Co to znaczy w praktyce?

Mało hormonów (niedoczynność) → wolniejszy metabolizm: zmęczenie, senność, przyrost masy, uczucie zimna. Dużo hormonów (nadczynność) → szybszy metabolizm: pobudzenie, spadek masy, uczucie gorąca. Stąd:

HMHMH\downarrow \Rightarrow M\downarrow \qquad H\uparrow \Rightarrow M\uparrow

Jak to reguluje organizm?

Oś podwzgórze–przysadka–tarczyca działa jak termostat: przysadka wydziela TSH, które pobudza tarczycę do produkcji tyroksyny. Sprzężenie zwrotne ujemne utrzymuje H (a więc i M) blisko normy.

Po co Ci to na maturze:

Zależność „hormony tarczycy ∝ tempo metabolizmu" rozwiązuje większość zadań o niedoczynności i nadczynności. Chwyt: najpierw ustal, czy hormonów jest za mało czy za dużo, a objawy wyprowadź z kierunku zmiany metabolizmu.

Zapamiętaj: niedoczynność spowalnia metabolizm, nadczynność go przyspiesza — tempo przemian idzie w parze z poziomem hormonów tarczycy: M ∝ H.

Model poglądowy · Wirtualne laboratorium NexTutor

Najczęstsze pytania

Co robią hormony tarczycy?

Regulują tempo przemiany materii (metabolizmu).

Objawy niedoczynności tarczycy?

Spowolnienie, zmęczenie, przyrost masy, uczucie zimna.

Co jest potrzebne do produkcji tyroksyny?

Jod — jego niedobór upośledza pracę tarczycy.