Zmieniaj poziom hormonów tarczycy. Regulują one tempo metabolizmu: niedoczynność spowalnia (zmęczenie, przyrost masy), nadczynność przyspiesza.
Co się właśnie stało?
Poziom hormonów tarczycy spadł do zakresu niedoczynności, a tempo metabolizmu zmalało razem z nim. Hormony tarczycy (tyroksyna) i tempo przemian są wprost proporcjonalne.
Zależność metaboliczna:
— tempo metabolizmu M rośnie i maleje razem z poziomem hormonów tarczycy H. H — poziom tyroksyny (% normy), M — tempo przemian materii (% normy).
Co to znaczy w praktyce?
Mało hormonów (niedoczynność) → wolniejszy metabolizm: zmęczenie, senność, przyrost masy, uczucie zimna. Dużo hormonów (nadczynność) → szybszy metabolizm: pobudzenie, spadek masy, uczucie gorąca. Stąd:
Jak to reguluje organizm?
Oś podwzgórze–przysadka–tarczyca działa jak termostat: przysadka wydziela TSH, które pobudza tarczycę do produkcji tyroksyny. Sprzężenie zwrotne ujemne utrzymuje H (a więc i M) blisko normy.
Po co Ci to na maturze:
Zależność „hormony tarczycy ∝ tempo metabolizmu" rozwiązuje większość zadań o niedoczynności i nadczynności. Chwyt: najpierw ustal, czy hormonów jest za mało czy za dużo, a objawy wyprowadź z kierunku zmiany metabolizmu.
Zapamiętaj: niedoczynność spowalnia metabolizm, nadczynność go przyspiesza — tempo przemian idzie w parze z poziomem hormonów tarczycy: M ∝ H.
Regulują tempo przemiany materii (metabolizmu).
Spowolnienie, zmęczenie, przyrost masy, uczucie zimna.
Jod — jego niedobór upośledza pracę tarczycy.