NexTutor
Wirtualne laboratorium/Biologia/Układ hormonalny/Adrenalina — reakcja stresowa

Adrenalina — reakcja stresowa

Zwiększaj poziom stresu. Adrenalina z nadnerczy uruchamia reakcję „walcz lub uciekaj": przyspiesza tętno i oddech, rozszerza źrenice, podnosi glukozę i kieruje krew do mięśni.

Biologia · Układ hormonalny · Adrenalina i reakcja stresowa
Poziom stresu / adrenaliny aa20 %
Adrenalina w reakcji stresowej sprawia, że tętno:
tętno
84 bpm
oddech
17/min
glukoza
108 mg/dl
źrenica
4.0 mm

Co się właśnie stało?

Wzrost stresu podniósł poziom adrenaliny — hormonu wydzielanego przez rdzeń nadnerczy. Organizm w ułamku sekundy przeszedł w tryb „walcz lub uciekaj": serce zabiło szybciej, oddech przyspieszył, a źrenice się rozszerzyły.

Reakcja stresowa — schemat:

stresnadnerczaadrenalinawalcz lub uciekaj\text{stres} \rightarrow \text{nadnercza} \rightarrow \text{adrenalina} \rightarrow \text{walcz lub uciekaj}

Adrenalina to hormon „szybkiego reagowania". Działa na całe ciało naraz, przygotowując mięśnie do intensywnego wysiłku: ucieczki albo walki.

Co dokładnie robi adrenalina?

Jeden hormon uruchamia wiele zmian jednocześnie — wszystkie w tym samym kierunku:

tętnooddechglukozakrew do mięsˊni\uparrow\text{tętno} \quad \uparrow\text{oddech} \quad \uparrow\text{glukoza} \quad \uparrow\text{krew do mięśni}

Szybsze tętno i oddech dostarczają mięśniom więcej tlenu; uwolniona glukoza to paliwo; krew zostaje skierowana z układu pokarmowego do mięśni; rozszerzone źrenice wpuszczają więcej światła, byś lepiej widział zagrożenie.

Dlaczego to działa tak szybko?

Adrenalina (hormon) rozchodzi się z krwią, więc odpowiedź jest błyskawiczna i obejmuje cały organizm. Gdy zagrożenie mija, jej poziom spada i ciało wraca do równowagi — tętno zwalnia, trawienie znów rusza.

Po co Ci to na maturze:

To klasyczny przykład regulacji hormonalnej. Chwyt: zapamiętaj kierunek strzałek — adrenalina wszystko „podkręca", by przygotować ciało do wysiłku. Umiej wskazać gruczoł (nadnercza) i skutki (↑tętno, ↑glukoza, ↑oddech, krew do mięśni).

Zapamiętaj: adrenalina z nadnerczy = „walcz lub uciekaj" — przyspiesza tętno i oddech, podnosi glukozę i kieruje krew do mięśni. Jeden hormon, cała mobilizacja organizmu.

Model poglądowy · Wirtualne laboratorium NexTutor

Najczęstsze pytania

Jak adrenalina wpływa na tętno?

Przyspiesza je — przygotowuje organizm do wysiłku.

Skąd pochodzi adrenalina?

Z rdzenia nadnerczy.

Co to reakcja „walcz lub uciekaj"?

Szybka mobilizacja organizmu w stresie/zagrożeniu.