Wielkie odkrycia geograficzne i odkrywcy
Od pomiaru obwodu Ziemi przez Eratostenesa, przez pierwsze opłynięcie globu i odkrycie Ameryki, po dryf kontynentów, zdobycie biegunów i modele klimatu. Każdy przystanek to interaktywna symulacja z bramą predykcji — odkrycia geograficzne spotykają fizykę.
- Pomiar / nauka 240 p.n.e. — EratostenesGeografia astronomicznaPomiar obwodu Ziemi — Eratostenes →
Obwód Ziemi wyznaczony z cienia gnomonu w dwóch miastach — ~40 000 km.
- Odkrywca 1492 — Krzysztof KolumbKartografiaOdkrycie Ameryki — Kolumb →
Nieznany Europie kontynent odkryty w drodze „do Indii".
- Odkrycie geograficzne 1522 — Magellan i ElcanoGeografia astronomicznaOpłynięcie Ziemi — Magellan i Elcano →
Pierwsze opłynięcie globu — namacalny dowód kulistości Ziemi.
- Odkrywca 1911 — Roald AmundsenGeografia astronomicznaZdobycie biegunów — Amundsen →
Zdobycie bieguna południowego — pierwszy Amundsen (14 XII 1911).
- Pomiar / nauka 1912 — Alfred WegenerLitosferaDryf kontynentów — Wegener →
Kontynenty tworzyły niegdyś superkontynent Pangeę i dryfują.
- Odkrycie geograficzne 1953 — Hillary i TenzingLitosferaEverest — ciśnienie na szczycie →
Pierwsze wejście na Everest (8849 m) — w strefie skrajnie rzadkiego powietrza.
- Odkrycie geograficzne 1960 — Piccard i Walsh (Trieste)HydrosferaRów Mariański — głębia →
Najgłębsze miejsce oceanu (~11 km) o ciśnieniu ~1100 atm.
- Nagroda Nobla 2021 — Manabe, HasselmannKlimatModelowanie klimatu — Nobel 2021 →
Fizyczne modele klimatu przewidziały globalne ocieplenie (Nobel 2021).